د. کارزان محەمەد
فەرموودەیەکی ئاڵتونی گەورەترین بەڵگەیە لەسەر مەزنێتی پێشەوای ئیسلام (د.خ)، جیاوازی نەکردنە بەمیللەتی خۆی و میللەتانیتر، بەڵکو تاکە پێوەری بریتی بووە لە تەقوا وەک دەفەرموێ (لا فرق بین عربی و لا اعجمی و لا ابیچ ولا اسود إلا بالتقوی).
ئەم فەرموودەیە بەڵگەیە لەسەر ئەوەی میللەتان مافی خۆیانە کلتورو جلوبەرگی ڕەسەن و خاکی خۆیان بپارێزن، پێوەرەکەشیان لای خوای گەورە بریتیه لە تەقوا نەک دزداشە و عەگال، چونکە جلوبەرگ ڕەنگدانەوەی ژینگەیە،
جوتیارێکی کورد لە نێو چیایەکی سەخت و بەفراوی، پێویستی بەپۆشاکی کوردیە، بەپێچەوانەشەوە عەرەب لەناوچەیەکی گەرمدا دزداشەی پێوێستە..
کوردێک ناوی چیا جوانەکانی کوردستان کە دەستکردی خوای گەورەن وەک (بەمۆ، هەندرێن، هەڵگورد، سورێن، ئاسۆس، جودی...) ناوی گوڵ و دیمەن سروشتییەکان لە مناڵ بنێ و بەئەخلاقێکی جوان پەروەردەیان بکات، چ عەیبەیەکی تێدایە؟.
بێگومان لەنێو میللەتی کورد، مرۆڤی مەزن و نمونەی زۆر خراپیشمان هەبووە، میللەتانیتریش بەهەمان شێوە، کەواتە دەبێ جوانییەکان کۆمان بکاتەوە، دژی خراپەش بین ئەگەرچی خودی دەروونمان بێت... لەم ڕوانگەیەوە ناکرێ چاوپۆشی لە هیچ کەس بکەین کە کاری نایاسایی و ناشەرعی دەکات بەتایبەت بۆ داگیرکردنی نیشتیمان و کلتورەکەی و پیسکردنی ژینگەکەمان، وەکچۆن ئێمەش نابێ هەمان ڕەفتار دژی نەتەوەو خاکی وڵاتانیتر بکەین.
بەڵام جیاوازییەکەمان لەوەدایه کورد هەرگیز ئایینی نەکردووە بەچەکێک بۆ چەوساندنەوە (باشترین نمونە بوونی جولەکە و مەسیحی و ئێزیدییە کە تەنانەت کاک ئەحمەدی شێخ پێکەوەژیانی بۆ دروست کردوون) یاخود لەکاتی دەسەڵاتدا زوڵمی لە نەتەوەکان نەکردووە (بۆنمونە عەرەبو تورکمان بەبێ هیچ ڕێگریەک لە کوردستان بەزمانی خۆیان دەخوێنن لەکاتێکدا ئەوان لە دەسەڵاتدا زمانی کوردییان قەدەغە کردبوو)..
ئەوەی جێی نیگەرانی ئێمەیە، دەستوری عیراق ڕێگە بەگۆڕینی دیمۆگرافیا نادات بەپاساوی ئازادیی نیشتەجێبوون، ئێستا هیچ تەقینەوەیەک لە ناوەڕاست و باشوری عێراق نیە، لەڕووی موچە و بژێوی دۆخیان لە کوردستان باشترە، ئەگەر نیەتێکی پیسی تەعریب نیە، مانەوەو تەنانەت هاتنی ڕۆژانەی سەدان خێزانی عەرەب بۆ کوردستان چ پاساوێکی هەیە؟. ئایا ئەمە هەمان پیلانی جولەکە نیە کە بەزەبری پارە خاکیان لە فەلەستینی دەکڕی، هەشتا ساڵە فەلەستینی هەشتا هێندە باجی گیانی و داراییان داوە، ناتوانن خیانەت و تەماحکاری چەند چاوچنۆکێک ڕاست بکەنەوە کە خاکیان فرۆشتووە؟.
ئێستا کەرتی وەبەرهێنان به دروستکردنی دەیان پڕۆژەی شوقه و هێنانی بەلێشاوی عەرەب، هەمان تاوان دووپات دەکەنەوە، لێکەوتەکانیشی لە ئێستاوە دەرکەوتووە کە دیارترینیان تەقینەوەی دانیشتوان و قەیرانی ئاووهەوا و زیادبوونی جۆرەها ڕێژەی تاوانی وەک لەشفرۆشی، تیرۆر و کوشتن و توندوتیژی، پیسکردنی ژینگە و زۆر دیاردەی دزێویترە کە دڵنیام لە ئایندەدا مەترسییەکانی زیاتر دەبێت.
پرسیارێک لە پارلەمان و حکومەت و مەسئولە باڵاکانی هەرێم دەکەم: گیرفانی چەند کەسێک گرنگترە یا چارەنووسی میللەتەکەمان؟ سبەی چی وەڵامی مێژوو دەدەنەوە کە کوردستان لە سەردەمی دەسەڵاتی کوردیدا تەعریبەکەی زیاتر بووە تا سەردەمی سەدامی دیکتاتۆر؟.
کەواتە:
-پێویستە یاسایەک بەپشتبەستن بەماددەی بیستوسێی دەستوری عێراق دەربچێت بۆ ڕێگەگرتن لە گۆڕینی دیمۆگرافیای کوردستان.
-هەر خێزانێکی عەرەب، پاساوێکی بەهێزی نەبوو، پێویستە بنێردرێتەوە زێدی خۆی.
-هیچ زەوییەکی موڵکی گشتی بۆ پڕۆژەی شوقە تەرخان نەکرێت چونکە لە پێداویستی دانیشتوان زیاترە.
-کەرتی وەبەرهێنان ئەگەر دڵسۆزی خاک و نیشتیمانن، فەرموو با بڕەو بە بوارەکانی پیشەسازی و کشتوکاڵ و گەشتوگوزار و گواستنەوەی گشتی بدەن تا ئاسایشی خۆراک و کەلوپەل دابین بکەین و هەلی کار بۆ هەزاران گەنجی بێکار دابین بکەن.
پێشنیازم وایە پارلەمان و ناوەندە ئەکادیمی و لایەنە خەمخۆرەکان، بە یاسا و ڕێنمایی ئەم مەترسییە کۆنتڕۆڵ بکەن تا شارەکانی هەرێم بەدەردی چارەنووسی کەرکوک و خانەقین نەچێت کە زمانی کوردی تیادا قەدەغەیە!