لە هەرێمی کوردستاندا، هەڵبژاردنەکان هیچ بەهایەکی دیموکراسییان نییە و تەنها ماسکێکن بۆ داپۆشینی سیستەمی ئۆثۆریتاریەن\خۆسەپێنی دەستەڵاتخواز. بەشداریی ئۆپۆزسیۆن لە ٢٠٠٩ و ٢٠١٣ مانایەکی هەبو چونکە کوردستان لە قۆناغی گواستنەوە بو. بەڵام لە ٢٠١٣ کاتێک مەسعود بارزانی قبوڵینەکرد پۆستەکەی جێبهێڵێ و دواتریش لە ٢٠١٥ بەتەواوی خۆی سەپاند بەسەر پارلەماندا، مانایەک بۆ دیموکراسیی هەرێم نەمایەوە.
ئەمریکا و وڵاتانی یەکێتیی ئەوروپا و کەنەدا و بەڕیتانیا بە فشاری سیاسی و بە پشتیوانیی مادی و عەسکەری، بە هەڕەشەکردنی بڕینی پشتیوانیی، خەریکن هێشتا نەیانتوانی هێزی پێشمەرگە و ئاساییش یەکبخەن و بیکەنە هێزێکی پرۆفێشناڵ، کەچی عەلی حەمە ساڵح و شاسوار عەبدولواحید پێیانوایە لە هەڵبژاردندا بەشداردەبن و ئەگەر بیبەنەوە حوکمڕانیی دەگرنە دەست. ئەمە خۆشخەیاڵییە. ئەم خۆشخەیاڵییە تەنها یەک دەرچەی هەیە بۆ گۆڕانکاری کە ئۆپۆزسیۆن لەوە تێناگات و تێنەگەییشتوە. کۆمیتراجیکترین دیدی ئۆپۆزسیۆن ئەوەیە کە پێیانوایە هەڵبژاردن کرا و بردیانەوە ئەمریکا ئێف١٦یان بۆ دەنێرێ تا حوکمڕانی پارتی لا ببەن. کەسان و هێزانێک چاوەڕێی تەداخولی دەرەکی بن بۆ گۆڕانکاری، بۆ ئەبەد لە پەراوێزدا دەمێننەوە و کۆی سیاسەتیان یان نوزانەوە دەبێ، یان پاڕانەوە لە ئەمریکا و ئەوروپا تا دونیایان بۆ بگۆڕێ.
تێگەییشتنێکی کلاسیک لەسەر دەستەڵات هەیە کە دەستەڵات power ئەوەیە کە هێز و توندوتیژی بەدەستە. لەو دونیایە هۆبزییەدا، <<بێ هەبونی شمشێر، هەر سیاسەتێک\رێککەوتنێک\شتێک تەنها قسەیە>>. ئەو تێگەییشتنە لای هەندێک فەیلەسوف و سکۆلار رەتکراوەتەوە. هانا ئارێندت پێیوایە دەستەڵات هی خەڵکە کاتێک خەڵک بەیەکەوە دەستەجەمعییانە لەسەر پرسێک بە یەک ئاواز لەسەر پرسێک رێکدەکەون، زۆر بە دەستەڵاتترن لە هەر دەستەڵاتێک کە هێز و توندوتیژی لەبەردەست دایە. دەستەڵاتدارێتیی شەرعییەتی نامێنێ کاتێک خەڵک پشتیوانیی نییە. خەڵک هەرچەندە ناڕازیش بێ، بێ هەبونی روئیایەک و تێگەیشتنێک بۆ چۆنییەتی رێکخستنی کۆمەلایەتی و سیاسی و ئابوری، مەحاڵە بتوانێت ئاکت بکات. ناڕەزایەتییەکان لە چوارجێوەی قسە دەمێننەوە. بەشار ئەسەد توندوتیژی بەدەستبو، بەڵام لە قۆناغێکدا پەنجا کەسی بە دەورەوە نەما شەڕی بۆ بکا. رژێمی شای ئێران یەکێک بو لە بەهێزترین و توندوتیژترین رژێمەکان، بەڵام کاتێک خەڵک پێکەوە ئاکتیان کرد و لەسەر روئیایەک رێککەوتبون و خۆیان رێکخستبو، هێزی خەڵک لە هێزی توندوتیژی دەوڵەت بەهێزتر بو. کۆتایی زۆر لە دەستەڵاتە ملهوڕەکان زۆر کۆمیدییە.
بۆیە، بێگومان شاسوار عەبدولواحید دەگیرێت کاتێک لە پرۆسەیەکدا دەبێتە هەڕەشەیەکی بچوک لەسەر واقیعی سیاسیی. شاسوار عەبدولواحید نەدەگیرا ئەگەر تەنها دەنگدەرەکانی خۆی لەگەڵ بوایە.
پێویستە ئەو تێگەییشتنە لای ئۆپۆزسیۆن بگۆڕێ کە پێیانوایە تەنها دەبێت دەستەڵاتی لوتکە بگرنە دەست بۆئەوەی گۆڕانکاریی بکەن. سبەی ئەگەر عەلی حەمە ساڵح و لاهور تاڵەبانی و عەلی باپیر و سەڵاحەدین بەهائەدین بە جیا لە کاتی جیاوازدا بگیرێن، هیچ کامیان ناتوانن لای کەم ١٠ هەزار کەس لە خۆپیشاندانێکدا کۆبکەنەوە.
تێگەییشتنی ئەو هێزە ئۆپۆزسیۆنانە بۆ سیاسەت، هەبونی پارادیمێکی ئەلتەرناتیڤ نییە، بەڵکو تەنها هەوڵە بۆ بونە بەشێکە لە دەستەڵاتدارێتی، یان رێیان پێ بدرێ لەناو ئەو سیستەمە سیاسییەدا وەک ئۆپۆزسیۆن هەبن. گەورەترین خزمەتێک بەو سیستەمە، هەبونی ئۆپۆزسینێکی بێ ڤیژن و بێ جەماوەر و بێ رێکخسن و بێ کادیرە. بێگومان دەستگیرکردنی سەرکردەیەکی ئۆپۆزسیۆن دژە بە دیموکراسی، بەڵام ئێمە لە بنەڕەتەوە زۆربەمان هاوڕاین کە لە هەرێمی کوردستاندا دیموکراسیی نییە. لەناو خودی هێزە ئۆپۆزسیۆنەکانیشدا دیموکراسی نییە.
پێویستمان بە دیبەیتێکی ترە. پێویستمان بە تێگەییشتنێکی ترە لە سیاسەت و ئۆپۆزسیۆن و پرۆسەی سیاسیی. بێ هەبونی روئیایەکی نیشتیمانیی دیموکراتیک کە زۆرینەی کۆمەڵگا لەسەری کۆکە و ئامادەیی تێدایە ئاکت بکا نەک تەنها قسە لەپێناویدا، مەحاڵە ئەو دۆخەی ئێستا لەڕێی ئەو پێدراوە سیاسییە ئۆپۆزسیۆنانە گۆڕانکارییەکی بەسەر بێ